Dayanıklı Tüketim Mallarında Ayıp ve Garanti Hükümleri: Elektronik Ürünler Bakımından Değerlendirme (TKHK m. 8-12, m. 56)

Cep telefonu, bilgisayar, tablet ve televizyon gibi elektronik ürünler, 6502 sayılı TKHK kapsamında dayanıklı tüketim malı niteliğindedir ve hem ayıplı mala ilişkin genel hükümlere (m. 8-12) hem de garanti rejimine (m. 56) tabidir. Bu yazıda anılan hükümler, elektronik ürün grubu bakımından ele alınmaktadır.

Ayıp Kavramının Kapsamı (TKHK m. 8-9)

Tüketim malında ayıp, yalnızca donanım arızasıyla (ekran, anakart, batarya vb.) sınırlı değildir. Malın tanıtımında, ambalajında, kullanım kılavuzunda, internet portalında veya reklamlarında belirtilen özellikleri taşımaması da (örneğin vaat edilen depolama kapasitesi, kamera veya batarya performansının bulunmaması) m. 8 uyarınca ayıptır. Reklam ve ilanlarda yer alan taahhütler; satıcıyı, üreticiyi ve ithalatçıyı bağlar (m. 9). Satıcı, ancak bu açıklamalardan haberdar olmadığını ve haberdar olmasının kendisinden beklenemeyeceğini ispatlarsa bunların içeriğiyle bağlı olmaz.

İspat Rejimi: Altı Aylık Karine (TKHK m. 10)

Teslim tarihinden itibaren altı ay içinde ortaya çıkan ayıpların teslim anında var olduğu kabul edilir; aksini ispat satıcıya aittir. Uygulamada yetkili servislerce düzenlenen "sıvı teması", "darbe", "kullanıcı hatası" içerikli raporlara karşı tüketici, hakem heyeti nezdinde bağımsız bilirkişi incelemesi talep edebilir; ilk altı ayda ispat yükünün satıcıda olduğu gözden kaçırılmamalıdır.

Garanti Rejimi ve Onarım Süreci (TKHK m. 56)

• Garanti süresi asgari iki yıldır; teslim tarihinden itibaren işler.
• Garanti kapsamındaki onarımda azami tamir süresi 20 iş günüdür; tamirde geçen süre garanti süresine eklenir.
• Garanti süresi içinde malın tekrar arızalanması, azami tamir süresinin aşılması veya onarımın mümkün olmadığının raporla tespiti hâllerinde tüketici; bedel iadesi, ayıp oranında indirim veya ayıpsız misli ile değişim talep edebilir.

Seçimlik Haklar ve Muhataplar (TKHK m. 11)

Tüketici; sözleşmeden dönme, bedel indirimi, ücretsiz onarım veya ayıpsız misli ile değişim haklarından dilediğini kullanır. Ücretsiz onarım ve değişim talepleri, satıcının yanı sıra üretici ve ithalatçıya karşı da ileri sürülebilir; bunlar müteselsilen sorumludur. Onarım veya değişim talebinin azami otuz iş günü içinde yerine getirilmesi zorunludur (m. 11/4).

Zamanaşımı ve Başvuru Yolu (TKHK m. 12)

Ayıptan sorumluluk, teslimden itibaren iki yıllık zamanaşımına tabidir; ayıbın hile veya ağır kusurla gizlenmesi hâlinde zamanaşımı işlemez.

Değeri 186.000 TL'nin (2026 yılı parasal sınırı) altındaki uyuşmazlıklarda tüketici hakem heyetine başvuru zorunludur. Fatura, seri/IMEI numarası, servis kayıtları ve yazışmalar başvuruya eklenmelidir.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya somut olaya ilişkin danışmanlık niteliği taşımaz.